Enerji Təchizatında Asiyanın Çətinlikləri və Diversifikasiya Çağırışları

Sizinxəbər.Az-ın məlumatına əsasən,yaxın Şərqdə baş verən son münaqişə Asiya ölkələrinin enerji təhlükəsizliyinə ciddi təsir edib. Asiya ölkələri, xüsusilə Çin, Hindistan, Yaponiya və Cənubi Koreya, neft ehtiyaclarının təxminən 75%-ni Yaxın Şərqdən idxal edirlər. Son qarşıdurma zamanı neft qiymətləri ay ərzində 6,26% artaraq Brent markalı neftin bir bareli cümə günü $68,10-a çatıb.

"Yaponiya və Cənubi Koreya ən yüksək risk altındadır," – deyə Zero Carbon Analytics-in təhlilində vurğulanır. Cənubi Koreya xam neft tələbatının 70,9%-ni Yaxın Şərqdən alır, Yaponiya isə 2023-cü ildə G7 ölkələri arasında ən çox fosil yanacaqdan asılı ölkə olub.

Münaqişə zamanı enerji infrastrukturu da zərər görüb. İsrail Leviathan və Karish qaz yataqlarında istehsalı müvəqqəti dayandırıb, İranın isə South Pars qaz yatağı və Tehran yanacaq anbarları hücuma məruz qalıb.

Hörmüz Boğazı Kritik Əhəmiyyətini Qoruyur
Dünyada daşınan neft və mayeləşdirilmiş təbii qazın təxminən 20%-i dar Hörmüz Boğazından keçir. İranın boğaz üzərindəki mövqeyi Asiyaya enerji axınlarına təsir etmək gücünü artırır, lakin ekspertlər belə bir addımın İranın öz maraqlarına da zərər verəcəyini bildirirlər.

Oxford Economics-in xəbərdarlığına görə, boğazın tam bağlanması Brent neftinin qiymətini bir barel üçün $130-a çatdıra və qlobal ÜDM-i proqnozdan 0,3% aşağı sala bilər.

Enerji Diversifikasiyasına Çağırış
Son münaqişə Asiya ölkələrini Yaxın Şərq neftindən asılılığı azaltmağa çağırır. Cənub-Şərqi Asiya artıq neft idxalçısıdır və daxili hasilat azaldıqca, tələbat artır.

"Bərpa olunan enerji yalnız iqlim üçün deyil, milli enerji təhlükəsizliyi üçün də vacibdir," – deyə enerji eksperti Reynolds bildirib.

Beynəlxalq Enerji Agentliyinin proqnozuna görə, gücləndirilmiş təmiz enerji siyasəti olmadan ASEAN ölkələrinin neft idxalı xərcləri 2024-cü ildə $130 milyarddan 2050-ci ildə $200 milyarddan çox ola bilər.

İstinad:
Euronews, Zero Carbon Analytics, Oxford Economics və Beynəlxalq Enerji Agentliyi məlumatları əsasında hazırlanıb.
Mənbə: Euronews